İçindekiler
Yetişkinler için otizm öz değerlendirme testi
Bu Nöroçeşitlilik testi, otizm için bir öz değerlendirme testi olarak tasarlanmıştır ve size otistik özelliklere dair ilk, bilimsel temelli bir değerlendirme sunar. Burada önemli olan: hiçbir online test, profesyonel bir psikoterapötik tanının yerini tutmaz. Bu test bir yön bulma desteğidir ve temel özellikleri fark etmeye yardımcı olur. Test yaklaşık 4-6 dakika sürer ve verileriniz tamamen gizli tutulur.
Otizm Spektrumu Testi (AST): Sonuç ne anlama geliyor?
Test sonucunuz, farklı otistik ve diğer nöroçeşitli özelliklerin düzeyini bir ölçek üzerinde gösterir. Daha yüksek bir değer, otomatik olarak tanı alacağınız anlamına gelmez; daha çok, daha fazla keşfedebileceğiniz alanlara işaret eder. Otizm spektrumu çok çeşitlidir — ince farklılıklardan, deneyim ve davranışta belirgin ayrışmalara kadar. Sonucu, daha fazla öz-yansıtma ve kişisel gelişim için bir başlangıç noktası olarak kullanabilirsiniz.
“Otistik miyim?” – yetişkinlerin sık sorduğu sorular
Birçok yetişkin, kendinde ya da medyada otistik özellikleri fark ettiğinde bu soruyu kendine sorar.
Otizm yetişkinlikte ancak keşfedilebilir mi? Elbette hayır — ancak ne yazık ki bugün bile (özellikle kadınlarda) bunun istisnadan çok kural olduğunu görüyoruz. Eski tanı ölçütleri ve tanı yöntemleri nedeniyle, hâlâ çocukların ve ergenlerin büyük bir kısmında erken fark edilmemesi söz konusu olabiliyor.
“Masking” ne demek? Birçok kişi otistik özelliklerini gizlemeyi öğrenmiştir; bu da tükenmişliğe yol açabilir. Masking bazen Camouflaging (kamufle etme) ya da (bizde sıkça olduğu gibi) “nörotipik performans” olarak da adlandırılır. Bu boyutu testimizde de ölçüyoruz; çünkü yaşam kalitesini nasıl deneyimlediğimiz üzerinde belirgin bir rol oynar.
Zorluklarım normal mi yoksa otistik mi? Otistik olmak normaldir! Otistik olmakta normal olmayan hiçbir şey yok. Otizm spektrumu, doğal bir nörolojik varyanttır. Birçok otistik kişinin yaşadığı zorlukların büyük kısmı; toplumsal beklentiler ve yapılar ile ilgili kişinin sinir sistemi arasındaki bir uyumsuzluktan (mismatch) kaynaklanır.
RAADS-R Testi (Almanca): Değerlendirme ve alternatifler
RAADS-R, yetişkinlerde otizm için yerleşik bir tarama (screening) aracıdır. Bizim testimiz benzer bilimsel ilkelere dayanır; ancak Almanca konuşulan bölge ve online bağlam için özel olarak uyarlanmıştır. RAADS-R daha çok klinik ortamlarda kullanılırken, bizim yaklaşımımız düşük eşikli bir ilk değerlendirme sunar. Şunu unutmayın: Her tarama yöntemi sınırlara sahiptir ve uzmanlar tarafından yapılacak kapsamlı bir değerlendirme sürecinin yerini tutamaz.
Günümüz bağlamında Asperger sendromu (“Asperger testi”)
“Asperger sendromu” terimi günümüzde ayrı bir tanı olarak kullanılmıyor; bunun yerine otizm spektrumundan söz ediliyor. Eskiden “Asperger” olarak adlandırılan durum, bugün zeka geriliği olmadan ve erken dil gelişiminde gecikme olmadan görülen otizm olarak değerlendirilir. Testimiz, özellikle bu tür durumları da gözden kaçırmamak için tasarlanmıştır ve modern tanı ölçütlerini dikkate alır. “Asperger testi” ya da “otizm testi” arıyor olmanız fark etmeksizin — ilk bir değerlendirme için testimizi kullanabilirsiniz.
Kadınlarda otizm – sıklıkla gözden kaçan işaretler
Otizm kadınlarda çoğu zaman erkeklerden farklı şekilde görülebilir. Tipik işaretler: toplumsal olarak kabul gören yoğun özel ilgi alanları (atlar, kitaplar, diziler), sosyal davranışları taklit ederek belirgin “masking”, sosyal durumlar sonrası tükenmişlik, sosyal çabalara rağmen arkadaşlıklarda zorlanma. Birçok kadın, kusursuz sosyal “senaryolar” geliştirir; bu nedenle otistik özellikleri uzun süre fark edilmez. Ne yazık ki otizm kadınlarda sıklıkla fark edilmeden kalır — bazen geç yetişkinliğe kadar, hatta maalesef tamamen. Ancak özellikle otistik kadınları tanımak için geliştirilmiş modern tarama araçları vardır. Biz de testimize, kadınları gözden kaçırmamak ve buna duyarlı olmak için bilinçli olarak sorular ekledik ve ifade biçimini buna göre düzenledik.
Yetişkinler ve değerlendirme – nerede test yaptırılabilir?
Resmî bir otizm tanısı için şu yerlere başvurabilirsiniz: otizm spektrumuna odaklanan psikiyatri muayenehaneleri, üniversite hastanelerindeki otizm poliklinikleri veya uzmanlaşmış psikoterapi muayenehaneleri. Süreç genellikle görüşmelerin, testlerin ve yakınlardan alınan anamnezin olduğu birkaç randevuyu kapsar. Aylar sürebilen bekleme süreleri olabileceğini hesaba katın. Bu zamanı, testimizle öz-yansıtma için kullanın. Ayrıca bir tanıyla neyi hedeflediğinizi düşünün: boşuna “bir otistik tanıyorsan, bir otistik tanırsın” denmiyor — otistik kişiler birbirinden çok farklıdır. İstatistiksel olarak birçok özellik bakımından, otistik olmayan kişilerin otistik kişilerle farkından daha fazla birbirlerinden farklılık gösterebilirler.
Yetişkinler için DEHB öz değerlendirme testi (Ücretsiz ve Online)
Bu ücretsiz nöroçeşitlilik testi, aynı zamanda bir DEHB öz değerlendirme testidir ve dikkat ve odaklanma zorluklarınızın DEHB ile ilişkili olabileceğini anlamanıza yardımcı olur. Test yaklaşık 4-6 dakika sürer ve bilimsel olarak kabul görmüş ölçütlere dayanır. Yalnızca DEHB’yi ölçen öz testlerin aksine, diğer ilgili nöroçeşitlilik boyutları da değerlendirilir ve DEHB ile ilişkili olarak sık görülen RSD (Rejection Sensitive Dysphoria) gibi önemli faktörler de ele alınır.
DEHB vs. DSB – fark nedir?
DSB (Dikkat Eksikliği Sendromu), hiperaktivite olmadan görülen DEHB için kullanılan eski bir isimdir. Günümüzde üç DEHB tipi ayırt edilir: ağırlıklı olarak dikkatsiz (eskiden “DSB”), ağırlıklı olarak hiperaktif-dürtüsel ve kombine. Testimiz tüm görünümleri kapsar ve sizde hangi tipin olabileceğini anlamanıza yardımcı olur. Özellikle kadınlarda, uzun süre gözden kaçabilen dikkatsiz tip daha sık görülebilir.
Ücretsiz DEHB testi – neler bekleyebilirsiniz
Testimiz tamamen ücretsizdir ve sonuçları anında sunar. Yanıtlarınıza dayalı ayrıntılı bir değerlendirme ve farklı DEHB belirti alanlarına ilişkin açıklamalar alırsınız. Önemli: Sonuç bir yön bulma desteğidir, tanı değildir. Dikkat çeken değerlerde profesyonel bir değerlendirme öneririz. Testi dilediğiniz kadar tekrar edebilirsiniz.
Kadınlarda DEHB – belirtiler ve özellikler
Kadınlarda ADHS çoğu zaman gözden kaçar; çünkü belirtiler daha ince/silik şekilde ortaya çıkabilir. Tipik işaretler: belirgin hiperaktivite yerine dalıp gitme, duygusal düzenleme güçlükleri, günlük yaşamda organize olmakta zorlanma, telafi olarak mükemmeliyetçilik, hormonal değişim dönemlerinde belirtilerin artması. Birçok kadın doğru tanıyı ancak yetişkinlikte ya da çocuklarına tanı konduktan sonra alır. Bunu dengelemek için, daha iyi telafi etme becerisini ve diğer farkları daha iyi yakalayabilen test soruları ekledik. Bu sayede test, özellikle yetişkin kadınlar için de uygundur.
Yetişkinler için Yüksek Duyarlılık Testi (HSP)
Yüksek duyarlılık (HSP - Highly Sensitive Person) nüfusun yaklaşık %20’sini etkiler ve kısmen ADHS ve otizm ile örtüşebilir. Testimiz, yoğun algınızın ve duygusal derinliğinizin yüksek duyarlılığa işaret edip etmediğini anlamanıza yardımcı olur. Yüksek duyarlılık testleri içinde tek olarak, aynı zamanda ADHS, otizm, RSD, Aleksitimi ve yüksek duyarlılığın temelden anlaşılması için son derece önemli olan diğer özellikleri de değerlendiriyoruz.
ADHS mi yoksa yüksek duyarlılık mı? Farklar ve örtüşmeler
Her iki olgu da duyusal aşırı yüklenmeden kaynaklanabilir; ancak farklı biçimlerde kendini gösterir.
Yüksek duyarlılık şunlarla kendini gösterir: duyusal izlenimlerin derin işlenmesi, güçlü empati, geri çekilme ihtiyacı, sanat/müziği yoğun deneyimleme.
ADHS şunlarla kendini gösterir: dikkat sorunları, dürtüsellik, hiperaktivite, rutinlerde zorlanma. Birlikte görülmesi mümkündür ve ayrıntılı bir değerlendirme gerektirir.